سیستم اگزوز خودرو قسمتی از سیستم خروجی گازهای موتور خودرو است که مسئول کاهش آلایندههای خروجی موتور مانند گازهای CO ، NOx ، SOx و هیدروکربنهای ناشی از سوخت است و بخش مهمی در هر خودرویی میباشد. این سیستم با استفاده از اصلاح کنندههای مختلف، گازهای خروجی موتور را از سمی بودن خارج و به هوا تخلیه میکند. با مجله خودرو یدکی شاپ همراه باشید.
اگزوز در قسمت پشتی خودرو و در نزدیکی موتور قرار دارد. لولههای اگزوز از سیلندرهای موتور خروجی میگیرند و به سیستم اگزوز خودرو هدایت میشوند و سیلنسر نیز یکی از اجزای اصلی سیستم اگزوز است که مسئول کاهش صدای خروجی گازهای موتور و کنترل انتشار آنها به هوا است.
استفاده از سیستم اگزوز خودرو به منظور کاهش آلودگی هوا و کنترل انتشار گازهای خروجی موتور بسیار حیاتی است. در بسیاری از کشورها، استفاده از خودروهایی که دارای سیستم اگزوز نیستند ممنوع است. همچنین، رعایت محدودیتهای محیط زیستی در استفاده از خودروهای با سیستم اگزوز میتواند به بهبود کیفیت هوای شهر و سلامت مردم کمک کند.
همانطور که اشاره شد، اگزوز خودرو یکی از اجزای مهم سیستم تخلیه است که نقش مهمی در خروجی گازهای سوخت از موتور و کاهش آلایندهها دارد و از قسمتهای مختلفی شکل گرفته است. اگزوز خودرو عمدتا از چندین قسمت مهم: لوله اتصال، کانکتور، اگزوز اصلی، کانواش، کاتالیزور، سیستم خنک کننده و… تشکیل شده است که هر کدام نقش مهمی در کاهش آلایندههای خروجی گازهای سوخت و بهبود عملکرد خودرو دارند. در ادامه در خصوص این اجزای سیستم اگزوز ماشین توضیحات مختصری را آوردهایم:
۱. لوله اتصال: این قسمت، قسمتی است که اگزوز را به موتور خودرو متصل میکند.
۲. کانکتور: این قسمت به لوله اتصال و اگزوز اصلی متصل است و در برخی مدلها برای تنظیم جریان گازها نیز استفاده میشود.
۳. اگزوز اصلی: این قسمت، بخشی است که گازهای سوخت را به سمت پشت خودرو تخلیه میکند. این قسمت همچنین برای کاهش نویز و تعادل فشار گاز در داخل اگزوز، طراحی شده است.
۴. کانواش: این قسمت، بخشی است که از بیرون از خودرو قابل مشاهده است و برای کاهش نویز و کنترل گرمای خارج شده از اگزوز، طراحی شده است.
۵. کاتالیزور: کاتالیزور یکی از اجزای مهم اگزوز خودرو است که نقش مهمی در کاهش آلایندههای خروجی گازهای سوخت دارد.
۶. سیستم EGR: این قسمت به تعادل فشار گاز در داخل اگزوز کمک میکند و در موتورهای دیزلی استفاده میشود.
۷. سیستم خنککننده: این قسمت، برای کاهش دمای گازهای خروجی از اگزوز استفاده میشود.
سیستم اگزوز خودرو چیست و چه کاربردی دارد؟
سیستم اگزوز خودرو یکی از اجزای مهم موتور خودرو است که در کاهش آلاینده های هوا و کنترل انتشار گازهای خروجی موتور نقش دارد. اصلی ترین قسمتهای یک اگزوز شامل: لوله اگزوز، منبع اگزوز، منیفولد خروجی، لولههای رابط، لوله پخشکننده دود و… میشود که البته برخی از اگزوزها بسته به نوع و مدل خود دارای ۳ قسمت یا ۵ قسمت هستند.
عملکرد سیستم اگزوز خودرو و چگونگی آن نیز مهم است. سیستم اگزوز خودرو مسئول کاهش آلایندههای خروجی موتور ناشی از سوخت است. در حین احتراق سوخت در موتور، گازهای خروجی به سیلندرهای اگزوز هدایت شده و از طریق لولههای اگزوز به سیستم اگزوز خودرو منتقل میشوند. در این سیستم، با استفاده از اصلاح کنندههای مختلف، گازهای خروجی موتور از سمی بودن خارج شده و به هوا تخلیه خواهند شد.
بیشتر بخوانید: سیستم جلوبندی خودرو چه وظیفهای دارد؟!
همچنین سیستم اگزوز خودرو از تعدادی اجزا تشکیل شده است که برخی را بالا نام بردیم و برخی را هم در ادامه ذکر میکنیم. هر کدام از این قسمتها نقش مهمی در عملکرد آن دارند. این اجزا را در ادامه مرور میکنید:
- کاتالیست: کاتالیست یک اصلاح کننده است که مسئول تبدیل گازهای سمی خروجی موتور به گازهای کم آلاینده تر مانند دی اکسید کربن، اکسیژن و آب است. این اصلاح کنندهها از مواد نیمه فلزی مانند پلاتین، پالادیوم و رودیوم ساخته شدهاند.
- لوله های اگزوز: لوله های اگزوز نقش حمل کننده گازهای خروجی موتور به سیستم اگزوز خودرو را دارند.
- سیلنسر: سیلنسر مسئول کاهش صدای خروجی گازهای موتور و کنترل انتشار آنها به هوا است.
- حفاظت از محیط زیست: در این قسمت از سیستم اگزوز خودرو، از فیلترهای مختلفی برای جذب ذرات معلق در هوا و کنترل انتشار آن ها استفاده میشود.
از سویی دیگر نکات مهمی در مورد سیستم اگزوز خودرو وجود دارد که دانستن آن برای هر رانندهای لازم است.
- اگزوز خودرو باید به طور منظم بازدید شود تا از عملکرد آن اطمینان حاصل شود.
- توجه به وضعیت سیستم اگزوز خودرو باید در هنگام خرید خودرو داشته شود. خودروهای که قدیمیتر هستند، ممکن است دارای سیستم اگز قدیمی باشند که نتواند به خوبی عمل کند و باید مورد بازسازی قرار گیرند.
- استفاده از سوخت های با کیفیت و مناسب، می تواند به بهبود عملکرد سیستم اگزوز خودرو کمک کند.
- سیستم اگزوز خودرو در هنگام رانندگی در شرایط سخت مانند رانندگی در شهر با ترافیک سنگین و یا رانندگی در مناطق با دمای بالا، به شدت تحت فشار قرار میگیرد و باید به طور منظم بازدید شود.
- سیستم اگزوز خودرو به طور مستقیم با عمر موتور خودرو وابسته است. بنابراین، مراقبت از سیستم اگزوز خودرو میتواند به طول عمر موتور و خودرو کمک کند.
- استفاده از سیستم اگزوز خودرو بدون توجه به محدودیتهای محیط زیستی میتواند به آلودگی هوا و تغییرات اقلیمی منجر شود. بنابراین، رعایت محدودیت های محیط زیستی در استفاده از خودروها با سیستم اگزوز بسیار حیاتی است.
چه عواملی باعث خرابی سیستم اگزوز خودرو میشوند؟!
عوامل مختلفی میتوانند به خرابی اگزوز خودرو منجر شوند. به عنوان مثال، سایش، خوردگی، ترک خوردگی، ضربه، و غیره میتوانند باعث آسیب دیدن اگزوز ماشین شوند. همچنین، استفاده از سوختهای نامناسب نیز میتواند باعث خرابی اگزوز شود.
اما از کجا باید متوجه شویم که اگزوز ماشین خراب شده است؟! در زیر، علائمی که نشان دهنده خرابی احتمالی اگزوز خودرو هستند، آورده شده است. لازم است تا در صورت مشاهده هر یک از علائم فوق، به یک کارشناس متخصص مراجعه کرده و اگزوز خودرو را بررسی کنید. بررسی و تعمیر به موقع مشکلات اگزوز، میتواند باعث کاهش هزینههای ناشی از خرابیهای بزرگتر و همچنین بهبود عملکرد و مصرف سوخت خودرو شود.
این مقاله خودرویی را حتما مرور کنید: چرا شاهد خراپی پمپ بنزین خودرو هستیم؟!
۱. صدای بلند: اگر صدای خروجی گاز خودرو شما بلند شده است، ممکن است اگزوز خودروتان خراب شده باشد.
۲. افزایش مصرف سوخت: خرابی اگزوز، میتواند باعث افزایش مصرف سوخت خودرو شود. اگر متوجه شدید که مصرف سوخت خودروتان به طور غیرمعمولی بالا رفته است، ممکن است این مشکل ناشی از خرابی اگزوز باشد.
۳. کاهش قدرت و عملکرد: خرابی اگزوز میتواند باعث کاهش قدرت و عملکرد خودرو شود. اگر احساس کردید که خودروتان به طور غیرمعمولی کم قدرت شده است یا عملکرد آن بهتر نیست، ممکن است خرابی اگزوز مسئله باشد.
۴. بوی سوخت: اگزوز خودرو خراب شده، ممکن است باعث شدید بوی سوخت به همراه داشته باشد.
۵. ظاهر خارجی آسیب دیده: اگر اگزوز خودرو دارای ترک، خوردگی، یا آسیب دیگری است، باید آن را بررسی کرد و در صورت لزوم تعمیر یا تعویض کرد.
انواع مختلف اگزوز خودرو
انواع اگزوز خودرو به تعدادی متغیر به دلیل تفاوت در طراحی و نوع استفاده از خودروها، موتورها و سوختها وجود دارد. مدلهای اگزوز نیز در انواع تک خروجی، دو خروجی، دو طرفه و دو گانه مختلف، دسته بندی میشوند. در ادامه، به معرفی برخی از مهمترین انواع اگزوز خودرو میپردازیم:
-
اگزوز فلزی
این مدل اگزوز از جنس فلز ساخته شده است و بیشتر در خودروهای قدیمی مورد استفاده قرار میگیرد. این اگزوزها، در برابر خوردگی و سایش مقاومت کمتری نسبت به اگزوزهای جدید دارند و با گذر زمان، ممکن است نیاز به تعویض شوند.
-
اگزوز استیل
این نوع اگزوز نیز، از جنس استیل میباشد و مقاومت بیشتری در برابر خوردگی و سایش دارد. این اگزوزها به دلیل مقاومت بیشتر، عمر طولانیتری نسبت به اگزوزهای فلزی دارند.
-
اگزوز سرامیکی
این نوع اگزوز همانطور که از نامش مشخص است، از جنس سرامیک ساخته بوده و مقاومت بیشتری در برابر خوردگی، سایش، و حرارت دارد. اگزوزهای سرامیکی، از دو نوع مختلف با پوشش داخلی و بدون پوشش داخلی تولید میشوند.
-
اگزوز تیتانیوم
این مدل اگزوز از جنس تیتانیوم ساخته شده است و مقاومت بالاتری در برابر خوردگی، سایش و حرارت دارد. این اگزوزها، علاوه بر مقاومت بالا، وزن کمتری نسبت به اگزوزهای دیگر دارند.
-
اگزوز فیبر کربن
این اگزوز هم از جنس فیبر کربن تولید و بکار گرفته میشود و وزن بسیار کمی نسبت به اگزوزهای دیگر دارد. علاوه بر این، این اگزوزها، مقاومت بالاتری در برابر حرارت دارند.
لازم است که ذکر کنیم، انتخاب نوع اگزوز مناسب برای خودرو، بستگی به نوع موتور، نوع سوخت و میزان استفاده از خودرو دارد. همچنین، نوع اگزوز ممکن است بر روی عملکرد، صدا، و مصرف سوخت خودرو تأثیر داشته باشد. لذا، قبل از انتخاب اگزوز، بهتر است با توجه به ویژگیهای خودرو و نیازهای خود، انواع مختلف را بررسی کرده و با مشاوره کارشناسان متخصص، انتخاب بهترین نوع اگزوز ممکن را برای خودروتان انجام دهید.
** جمع بندی
در این مقاله از فروشگاه یدکی شاپ به یکی دیگر از قسمتهای حیاتی خودرو پرداختیم. سیستم اگزوز خودرو یکی از اجزای مهم و حیاتی خودرو است که دارای نقش مهمی در کاهش آلایندههای خروجی گازهای سوخت و بهبود عملکرد خودرو میباشد و باید نکات مهمی که در خصوص ای قطعه است را رعایت کرده تا عملکرد ماشین نیز، با مشکل روبرو نشود.
همچنین، زمان دقیقی برای تعویض اگزوز خودرو وجود ندارد و طول عمر آن، بسته به شرایط استفاده از ماشین است. به عنوان مثال اگر خودرو در محیطهای عمومی و خیابانی مورد استفاده قرار بگیرد طبیعتا عمر بالایی داشته و شاید اصلا نیاز به تعویض آن نباشد. اما اگر خودرو در کوه و طبیعت و یا شرایط آب و هوایی شرجی تردد داشته باشد، نیاز است تا آن را بررسی کرده و در صورت نیاز تعویض شود.
از سویی دیگر، به منظور حفظ عملکرد بهینه سیستم اگزوز خودرو، تعمیر و نگهداری منظم آن، بسیار مهم است و میتواند باعث کاهش هزینهها و همچنین بهبود عملکرد و مصرف سوخت خودرو شود.
همچنین باید این را نیز در نظر داشت که، رانندگی سخت و استفاده از سوختهای نامناسب میتواند باعث خرابی اگزوز و کاهش عمر آن شود. بنابراین، رعایت رانندگی اقتصادی و استفاده از سوخت مناسب میتواند به حفظ عملکرد بهینه سیستم اگزوز کمک کند و باید به آن توجه نمود.
در مجموع، سیستم اگزوز خودرو یکی از اجزای حیاتی و مهم خودرو است که برای حفظ عملکرد بهینه و کاهش آلایندههای خروجی گازهای سوخت، نیاز به توجه و نگهداری منظم دارد.



