گلگیر خودرو چیست؟ انواع، جنس و راهنمای خرید

هر بار که در روزهای بارانی رانندگی می کنید یا از مسیرهای خاکی می گذرید، قطعه ای در بدنه ماشین وجود دارد که مانع از آسیب دیدن رنگ خودرو و پاشش گل و لای به اطراف می شود. این قطعه همان گلگیر خودرو است.

گلگیر ها نه تنها نقش بسیار مهمی در حفظ تمیزی و سلامت بدنه ماشین دارند، بلکه تاثیر مستقیمی روی آیرودینامیک و زیبایی ظاهری خودرو می گذارند. با این حال، به دلیل محل قرارگیری، این قطعات همیشه در معرض ضربه، خط و خش و تصادفات هستند.

در این مقاله جامع، به صورت دقیق بررسی می کنیم که گلگیر خودرو چیست و چه وظیفه ای دارد. همچنین با انواع، جنس های مختلف، تفاوت آن با قطعات مشابه مانند سپر و شلگیر آشنا می شوید. اگر گلگیر ماشین شما آسیب دیده است و نمی دانید آن را تعمیر کنید یا قطعه جدید بخرید، این راهنما به شما در تصمیم گیری و یک خرید آگاهانه کمک خواهد کرد.

گلگیر خودرو چیست؟

گلگیر خودرو یکی از اجزای اصلی بدنه است که در اطراف چرخ ها قرار می گیرد و وظیفه اصلی آن پوشش ناحیه چرخ و کمک به محافظت از بخش های اطراف آن در برابر آب، گل، سنگ ریزه و آلودگی است. این قطعه مانند یک هلال یا طاق روی لاستیک ها را می پوشاند و ساختار آن به گونه ای طراحی شده است که با فرم کلی بدنه ماشین هماهنگ باشد.

طراحی گلگیر ها در خودرو های سواری، شاسی بلند و وانت ها تفاوت های زیادی دارد، اما ماهیت و عملکرد همه آن ها یکسان است. این قطعه مرز بین چرخ و سایر اجزای بدنه مانند کاپوت و درب ها را مشخص می کند.

گلگیر کجای خودرو قرار دارد؟

گلگیر ها دقیقا در بالای چرخ ها و اطراف فضایی که به آن چاه چرخ گفته می شود، نصب می شوند. هر خودروی استاندارد دارای چهار گلگیر است. دو گلگیر در قسمت جلو (بین سپر جلو و درب های جلو) و دو گلگیر در قسمت عقب (بین درب های عقب و سپر عقب) قرار دارند.

محل قرارگیری این قطعه به گونه ای است که بیشترین تماس غیرمستقیم را با سطح جاده دارد. به همین دلیل، اولین سد دفاعی بدنه در برابر پرتاب ذرات از سمت لاستیک ها محسوب می شود.

چرا خودرو به گلگیر نیاز دارد؟

بدون گلگیر، لاستیک ها در حال چرخش با سرعت بالا، تمام آب، سنگ ریزه ها و آلودگی های جاده را با شدت زیاد به سمت بالا و اطراف پرتاب می کنند. این اتفاق نه تنها به رنگ و بدنه خودروی شما آسیب می زند، بلکه دید رانندگان دیگر را مختل کرده و عابران پیاده را نیز در معرض خطر قرار می دهد. گلگیر مانند یک سپر محافظ عمل کرده و این پرتاب ها را مهار می کند.

گلگیر خودرو چه وظیفه ای دارد؟

کاربرد گلگیر خودرو فقط به زیبایی محدود نمی شود. این قطعه کاربرد های فنی و ایمنی متعددی دارد که در ادامه به مهم ترین آن ها اشاره می کنیم.

محافظت از بخش های اطراف چرخ

یکی از وظایف مهم گلگیر، محافظت از سیستم تعلیق، ترمز ها و قطعات داخلی موتور در برابر ضربات فیزیکی سبک است. این قطعه بدنه ماشین را یکپارچه نگه می دارد و از نفوذ مستقیم ضربه به قطعات حساس جلوگیری می کند.

جلوگیری از پاشش آب، گل و سنگ ریزه

لاستیک ها دارای شیار هایی هستند که آب و سنگ ریزه ها را از سطح جاده جمع کرده و به بیرون پرتاب می کنند. گلگیر با ایجاد یک محفظه بسته در قسمت بالای چرخ، این ذرات را به سمت پایین هدایت می کند. این کار از پوسیدگی و آسیب دیدن رنگ بدنه در طول زمان جلوگیری می کند.

نقش گلگیر در ظاهر و طراحی بدنه

گلگیر ها تاثیر بسیار زیادی روی استایل و طراحی ظاهری ماشین دارند. خطوط آیرودینامیک روی گلگیر به شکافتن هوا در سرعت های بالا کمک می کنند و مقاومت هوا را کاهش می دهند. در خودرو های اسپرت، گلگیر ها معمولا پهن تر طراحی می شوند تا لاستیک های بزرگ تر را در خود جای دهند و ظاهری تهاجمی تر ایجاد کنند.

آیا گلگیر یک قطعه ایمنی محسوب می شود؟

بله، گلگیر تا حدودی یک قطعه ایمنی است. در تصادفات جزئی، گلگیر انرژی ضربه را جذب کرده و مچاله می شود تا فشار کمتری به کابین سرنشینان وارد شود. همچنین از برخورد مستقیم لاستیک های در حال چرخش با عابران پیاده جلوگیری می کند که یک استاندارد ایمنی مهم در صنعت خودروسازی است.

انواع گلگیر خودرو کدام اند؟

انواع گلگیر خودرو بر اساس محل قرارگیری و ساختار به دسته های مختلفی تقسیم می شوند. شناخت این انواع برای خرید قطعه جایگزین بسیار مهم است.

گلگیر جلو خودرو

گلگیر جلو خودرو قطعه ای مستقل است که معمولا با پیچ و مهره به شاسی و بدنه متصل می شود. این قطعه از یک سمت به کاپوت و از سمت دیگر به سپر جلو و درب ماشین متصل است. به دلیل استفاده از اتصالات پیچی، تعویض گلگیر جلو معمولا کار ساده تری است و نیازی به برش کاری ندارد.

گلگیر عقب خودرو

برخلاف قسمت جلو، گلگیر عقب خودرو در اکثر ماشین ها بخشی یکپارچه از بدنه و شاسی اصلی است. این قطعه از سقف تا رکاب و سپر عقب امتداد دارد. در صورت آسیب دیدن گلگیر عقب، تعویض آن نیازمند برش کاری دقیق، جوشکاری و مهارت بالای یک صافکار حرفه ای است.

گلگیر سمت چپ و راست

گلگیر ها کاملا قرینه هستند و قطعه سمت چپ (سمت راننده) با قطعه سمت راست (سمت شاگرد) متفاوت است. هنگام خرید گلگیر خودرو حتما باید به چپ یا راست بودن آن دقت کنید، زیرا جای پیچ ها و انحنای آن ها به هیچ وجه قابل جابجایی نیست.

تفاوت ساختار گلگیر در خودرو های مختلف

خودرو های آفرود و شاسی بلند معمولا دارای گلگیر های برجسته تر با لبه های پلاستیکی هستند تا در برابر برخورد با صخره ها مقاوم باشند. اما در خودرو های سدان و شهری، گلگیر ها کاملا هم سطح با بدنه و ظریف تر طراحی می شوند.

گلگیر خودرو از چه جنسی ساخته می شود؟

جنس گلگیر خودرو تاثیر زیادی روی وزن، ایمنی و قیمت آن دارد. امروزه خودروسازان از متریال های مختلفی برای ساخت این قطعه استفاده می کنند.

گلگیر فولادی

ورق های فولادی رایج ترین جنس برای ساخت گلگیر در خودرو های اقتصادی و میان رده هستند. فولاد مقاومت بالایی در برابر ضربه دارد و در صورت فرورفتگی، به راحتی توسط صافکار ترمیم می شود. نقطه ضعف فولاد، وزن بالا و استعداد آن برای زنگ زدگی و پوسیدگی در محیط های مرطوب است.

گلگیر آلومینیومی

در خودرو های مدرن و لوکس، برای کاهش وزن ماشین و بهبود مصرف سوخت، از آلومینیوم استفاده می شود. گلگیر آلومینیومی وزن بسیار سبکی دارد و هرگز زنگ نمی زند. اما هزینه تولید آن بالاتر است و صافکاری و ترمیم آن پس از تصادف به مراتب سخت تر از فولاد است.

گلگیر پلاستیکی و کامپوزیتی

برخی از خودرو ها دارای گلگیر هایی از جنس پلاستیک فشرده، فایبرگلاس یا پلیمر های کامپوزیتی هستند. این گلگیر ها در برابر ضربات سبک کاملا انعطاف پذیرند و به حالت اول برمی گردند. وزن سبکی دارند اما در صورت تصادف شدید، معمولا می شکنند و قابلیت صافکاری ندارند و باید کاملا تعویض شوند.

بهترین جنس گلگیر ماشین کدام است؟

پاسخ این سوال به نوع کاربری خودرو بستگی دارد. برای خودرو های شهری که در معرض خط و خش هستند، پلاستیک کامپوزیتی عالی است. برای خودرو های اقتصادی که هزینه تعمیر مهم است، فولاد گزینه بهتری محسوب می شود. برای خودرو های اسپرت نیز آلومینیوم بهترین انتخاب برای حفظ شتاب است.

تفاوت گلگیر و شلگیر چیست؟

بسیاری از رانندگان این دو قطعه را با یکدیگر اشتباه می گیرند، در حالی که عملکرد و محل نصب آن ها کاملا متفاوت است.

شلگیر یک لایه پلاستیکی یا نمدی است که در داخل فضای چاه چرخ نصب می شود. شلگیر در واقع مانند یک آستر برای گلگیر عمل می کند و مستقیما روی لاستیک قرار می گیرد تا از برخورد گل و لای به بخش های داخلی موتور و پشت گلگیر جلوگیری کند.

گلگیر بخش بیرونی و فلزی بدنه خودرو است که رنگ می شود و در ظاهر ماشین دیده می شود. اما شلگیر قطعه ای پلاستیکی و مشکی رنگ است که داخل گلگیر پنهان شده و از بیرون ماشین به سختی دیده می شود. گلگیر نقش محافظتی و زیبایی دارد، در حالی که شلگیر صرفا نقش عایق و محافظ بخش های زیرین را ایفا می کند.

برخی از مشتریان می پرسند آیا گلگیر و شلگیر جای یکدیگر را می گیرند؟ باید گفت خیر. هر دو قطعه مکمل یکدیگر هستند. اگر شلگیر پاره شود، آب و رطوبت به پشت گلگیر نفوذ کرده و باعث زنگ زدگی فلز آن می شود. بنابراین سلامت شلگیر برای حفظ طول عمر گلگیر ضروری است.

بررسی تفاوت گلگیر و سپر خودرو

سپر و گلگیر دو قطعه مجزا در بدنه هستند که در تصادفات بیشترین آسیب را می بینند.

وظیفه گلگیر

گلگیر در کناره های خودرو و بالای چرخ ها قرار دارد. وظیفه آن محافظت از چرخ ها و کنترل پاشش آب و ذرات از سمت لاستیک است.

وظیفه سپر

سپر خودرو در عریض ترین بخش جلو و عقب ماشین نصب می شود و به صورت افقی قرار دارد. وظیفه اصلی سپر، جذب ضربات ناشی از تصادفات مستقیم و محافظت از موتور، رادیاتور و صندوق عقب است.

چرا گلگیر و سپر با یکدیگر اشتباه گرفته می شوند؟

در طراحی خودرو های جدید، سپر و گلگیر چنان با ظرافت به یکدیگر متصل می شوند که مرز بین آن ها به سختی قابل تشخیص است. سپر از جلو شروع شده و تا لبه های چرخ امتداد می یابد تا به گلگیر متصل شود. در ادامه جدولی از تفاوت گلگیر، شلگیر و سپر را مشاهده می کنید.

رایج ترین آسیب های گلگیر خودرو چیست؟

گلگیر ها به دلیل موقعیت مکانی خود، بسیار آسیب پذیر هستند. شناخت این آسیب ها به شما کمک می کند تا بهترین روش تعمیر را انتخاب کنید.

• فرورفتگی و تغییر شکل: این آسیب معمولا در اثر برخورد های سبک در ترافیک، مالیدن ماشین به ستون پارکینگ یا حتی تکیه دادن اجسام سنگین به بدنه ایجاد می شود. اگر رنگ خودرو نریخته باشد، این مشکل به راحتی قابل حل است.
• خط و خش و آسیب رنگ: پرتاب سنگ ریزه ها از جاده می تواند باعث ایجاد خطوط عمیق یا سطحی روی رنگ گلگیر شود. خط و خش های عمیق باعث رسیدن رطوبت به فلز و شروع فرآیند اکسیداسیون می شوند.
• زنگ زدگی و پوسیدگی: زنگ زدگی خطرناک ترین دشمن گلگیر های فولادی است. این اتفاق معمولا در لبه های پایینی گلگیر رخ می دهد. اگر زنگ زدگی پیشرفت کند، فلز دچار پوسیدگی و سوراخ شدگی می شود.
• شکستگی یا تغییر شکل شدید: در خودرو هایی که دارای گلگیر های پلاستیکی هستند، ضربات شدید باعث شکستن یا ترک خوردن قطعه می شود. در گلگیر های فلزی نیز ضربات محکم باعث تا خوردگی لبه ها و تغییر شکل کلی زاویه گلگیر می شود.
• آسیب گلگیر در تصادف: در تصادفات شدید، گلگیر ممکن است روی لاستیک فشرده شود. این وضعیت بسیار خطرناک است زیرا لبه های تیز گلگیر می توانند باعث پاره شدن لاستیک در حین حرکت شوند.

گلگیر خودرو را تعمیر کنیم یا تعویض؟

یکی از مهم ترین دوراهی ها پس از تصادف، تصمیم گیری بین تعمیر (صافکاری) یا تعویض گلگیر ماشین است. این تصمیم باید بر اساس میزان آسیب و توجیه اقتصادی گرفته شود.

اگر فرورفتگی گلگیر ملایم باشد، لبه های دوبل قطعه آسیب ندیده باشند و رنگ خودرو ترک نخورده باشد، بهترین راه استفاده از روش صافکاری بدون رنگ است. با این روش، قطعه فابریک خودرو حفظ شده و ماشین دچار افت قیمت شدید نمی شود.

اگر ضربه باعث ریختن رنگ شده باشد اما ساختار کلی فلز سالم باشد، صافکار ابتدا فرورفتگی را برطرف کرده و سپس بخش آسیب دیده را رنگ آمیزی می کند. این کار مقداری افت قیمت به همراه دارد اما از تعویض کامل قطعه ارزان تر است.

چه زمانی تعویض منطقی تر است؟

تعویض گلگیر در موارد زیر بهترین تصمیم است:

۱. آسیب دیدگی و پارگی فلز به حدی است که با بتونه کاری ضخیم باید فرم داده شود.

۲. گلگیر دچار پوسیدگی و زنگ زدگی عمیق شده باشد.

۳. هزینه دستمزد صافکاری و نقاشی از قیمت خرید یک گلگیر نو بیشتر شود.

هنگام خرید گلگیر خودرو به چه نکاتی توجه کنیم؟

اگر تصمیم به تعویض گرفته اید، خرید گلگیر خودرو نیازمند دقت به جزئیات فنی است تا قطعه خریداری شده کاملا روی ماشین شما بنشیند.

• مدل و سال خودرو را بررسی کنید

طراحی بدنه خودرو ها در سال های مختلف تغییر می کند. حتما گلگیری را انتخاب کنید که دقیقا با سال ساخت و تیپ خودروی شما تطابق داشته باشد.

• جلو یا عقب بودن گلگیر را مشخص کنید

همان طور که توضیح دادیم، گلگیر جلو و عقب ساختار متفاوتی دارند. گلگیر جلو به راحتی خریداری می شود، اما برای گلگیر عقب گاهی نیاز به خرید یک پنل بزرگ تر دارید.

• سمت چپ یا راست بودن قطعه را بررسی کنید

سمت راننده همیشه سمت چپ و سمت شاگرد همیشه سمت راست محسوب می شود. هنگام سفارش قطعه حتما این موضوع را به فروشنده تاکید کنید.

• کیفیت ساخت و ضخامت قطعه

ورق های استفاده شده در قطعات متفرقه معمولا نازک تر از قطعات اصلی هستند. گلگیر هایی که ضخامت استانداردی ندارند، در سرعت های بالا دچار لرزش شده و با کوچک ترین ضربه ای به شدت مچاله می شوند.

• تطبیق محل سوراخ ها و اتصالات

یک گلگیر استاندارد باید بدون نیاز به سوراخ کاری جدید روی شاسی پیچ شود. اگر جای پیچ های قطعه خریداری شده با شاسی همخوانی نداشته باشد، درز های بدنه تنظیم نخواهند شد.

تفاوت گلگیر فابریک، شرکتی و متفرقه

• قطعه فابریک: دقیقا توسط شرکت سازنده خودرو تولید شده و بالاترین کیفیت و قالب گیری را دارد.

• قطعه شرکتی: توسط تولیدکنندگان تایید شده تولید می شود و کیفیت قابل قبولی دارد.

• قطعه متفرقه: توسط کارگاه های متفرقه تولید می شود. ارزان تر است اما ممکن است نیاز به تنظیم و رگلاژ بیشتر داشته باشد.

آیا گلگیر خام نیاز به رنگ دارد؟

بله. گلگیر هایی که در بازار با عنوان خام یا آستر شده فروخته می شوند، معمولا فقط یک لایه پرایمر دارند. شما باید قطعه را خریداری کرده و به نقاش بسپارید تا کد رنگ دقیق خودروی شما را روی آن پیاده کند.

قیمت گلگیر خودرو به چه عواملی بستگی دارد؟

برای برآورد بودجه خرید گلگیر، باید به عواملی که روی قیمت نهایی تاثیر می گذارند توجه کنید:

• مدل خودرو و سال ساخت

• برند و کشور سازنده قطعه

• اصالت (فابریک یا متفرقه بودن)

• جلو یا عقب بودن قطعه

• چپ یا راست بودن

• وضعیت رنگ (خام یا رنگ شده بودن کوره ای)

برای انتخاب بهترین گزینه، پیشنهاد می شود از فروشگاه های تخصصی راهنمایی بگیرید تا با [انتخاب گلگیر مناسب خودرو] از تطابق کامل قطعه با ماشین خود مطمئن شوید.

راهنمای انتخاب گلگیر برای خودروهای مزدا

اگر مالک یکی از مدل های محبوب مزدا هستید، باید بدانید که طراحی آیرودینامیک بدنه مزدا نیازمند استفاده از قطعات دقیق و اورجینال است. استفاده از قطعات با قالب گیری ضعیف باعث به هم خوردن خطوط بدنه و کاهش زیبایی و ارزش خودروی شما می شود.

در صورت نیاز به قطعات یدکی، می توانید محصولات زیر را بررسی کنید: